Δομή επιστήμης

Τομείς επιστήμης

Η επιστημονική μέθοδος χωρίζεται σε 2 τομείς: τον θεωρητικό τομέα και τον ερευνητικό τομέα. Καθε τομέας ειναι τελείως διαφορετικός απο τον άλλο σε ολα τα επίπεδα και δεν μπορεί να υποκαταστήσει ο ενας το έργο του άλλου. Τα προϊόντα τους είναι διαφορετικά, ετσι και οι μέθοδοι και τα εργαλεία παραγωγής που χρησιμοποιούν ειναι επίσης διαφορετικά και πολυ εξειδικευμένα.

Ο θεωρητικός τομέας παράγει θεωρητικά προϊόντα πχ:

  • Υποθέσεις
  • Θεωρίες

Ο ερευνητικός τομέας παράγει ερευνητικά προϊόντα πχ:

  • Δεδομένα

Τα προϊόντα του ενος τομέα γίνονται πρώτες ύλες που θα χρησιμοποιήσει ο άλλος τομέας. Οι υποθέσεις χρησιμοποιούνται απο τον ερευνητικό τομέα για παραγωγή δεδομένων τα οποία με τη σειρά τους θα τα χρησιμοποιήσει ο θεωρητικός τομέας για να παράξει καινούριες υποθέσεις και θεωρίες.

 

Συνδεση θεωρητικού και ερευνητικού τομέα

Το κύκλωμα αυτο δουλεύει με την προυπόθεση οτι οι θεωρίες/υποθέσεις που παράγονται απο τον θεωρητικό τομέα ειναι βάσιμες και οτι τα δεδομένα του ερευνητικού τομέα είναι έγκυρα.

Παθογένεια

Στην περίπτωση που οι πρώτες ύλες που λαμβάνει ενας τομέας δεν ειναι καλης ποιότητας, τοτε δημιουργείται μια παθογένεια στον τομέα που λαμβάνει την κακής ποιότητας πρώτη ύλη. Οταν πχ τροφοδοτούμε τον ερευνητικό τομέα με αβάσιμες υποθέσεις, αυτος θα ειναι ανίκανος να παράγει γνώση. Δεν υπάρχει περίπτωση να βρει ποτέ η έρευνα τους μηχανισμούς με τους οποίους "πετάει ο γάϊδαρος" και αυτο δεν οφείλεται σε ανικανότητα του ερευνητικού τομέα αλλα σε αβάσιμη υπόθεση. Αντίστοιχα οταν ο θεωρητικός τομέας δεν τροφοδοτείται με έγκυρα δεδομένα θα παράγει αβάσιμες υποθέσεις.

Η δυσλειτουργία του ενος τομέα έχει άμεσες και σοβαρές συνέπειες στην αρμονική λειτουργία του άλλου. Αυτου του είδους η παθογένεια που δεν οφείλεται σε δυσλειτουργία καποιου τομέα αλλα σε κακης ποιότητας πρώτες ύλες λέγεται δευτερογενής παθογένεια.

Διόρθωση Παθογένειας

Για να διορθωθεί η παθογένεια κάποιου τομέα πρέπει κατ'αρχάς να βρεθεί εαν πρόκειται για πρωτογενή ή δευτερογενή παθογένεια. Για να γίνει αυτό πρέπει να γίνει η αξιολόγηση του κάθε τομέα ξεχωριστά. Πρέπει να ελεγχθούν:

  1. Όλα τα δομικά και λειτουργικά στοιχεία που χρειάζεται ο τομέας για να εκτελέσει το έργο του
  2. Τα προϊόντα που παράγει ο τομέας

Πρεπει δηλαδή να ανακαλύψουμε εαν καθε τομέας εχει τα απαραίτητα μεσα για να εκτελέσει το έργο του, αλλα πρεπει να ελεγθεί και το έργο εκ του αποτελέσματος/προϊόντος γιατι το προϊόν αυτο επιρρεάζει δευτερογενώς τον άλλο τομέα.

Δομή επιστήμης σήμερα

Στην εποχή μας, η δυσλειτουργία του κυκλώματος παραγωγής γνώσης ωφείλεται στην δυσλειτουργία του θεωρητικού τομέα η οποία τροφοδοτεί τον ερευνητικό τομέα με αβάσιμες υποθέσεις. Η δυσλειτουργία του θεωρητικού τομέα στην εποχή μας ξεκινάει απο το δομικό επίπεδο καθως εχουμε τεράστια έλλειψη σε βασικές μεθόδους παραγωγής για τον τομέα αυτό, οπως πχ η ανυπαρξία μεθόδων παραγωγής υποθέσεων. Στο απώτατο παρελθόν της επιστήμης έχει παρατηρηθεί το ακριβώς αντίθετο φαινόμενο: οι επιστήμονες της αρχαιότητας, όπως αποκαλύπτεται από τα νοητικά επιτεύγματα της εποχής τους, διέθεταν έναν αρκετά ικανοποιητικό θεωρητικό τομέα. Οι θεωρητικές ανακαλύψεις τους δε μετασχηματίστηκαν τότε σε έγκυρες γνώσεις, γιατί εκείνη την εποχή ο ερευνητικός τομέας ήταν δομικά και λειτουργικά ανύπαρκτος.

Η επιστήμη που θέλει να αναπτυχθεί γρήγορα και εύκολα οφείλει να αναπτύξει και τους δυο βασικούς τομείς της, εξοπλίζοντάς τους με όλα όσα τους χρειάζονται για να εκτελέσουν το έργο τους και να φροντίσει ώστε να συνδέονται λειτουργικά μεταξύ τους. Η λειτουργική σύνδεση των δύο τομέων επιτυγχάνεται με την εκπαίδευση των ειδικών τόσο στο θεωρητικό όσο και στο ερευνητικό έργο. Σ’ αυτήν την διάταξη, οι ειδικοί δεν χωρίζονται σε θεωρητικούς και σε ερευνητές, γιατί αυτό θα οδηγούσε στην απομόνωση των δυο τομέων. Οι ειδικοί που υπηρετούν μια επιστήμη έχουν την δυνατότητα και οφείλουν, εφ’ όσον εξειδικευθούν, να εκτελέσουν το έργο και των δυο βασικών τομέων της επιστήμης τους.

Για αρκετούς και πολύ σοβαρούς λόγους, οι οποίοι θα αναλυθούν σε ειδικά κεφάλαια, η εξειδίκευση στο θεωρητικό έργο θα πρέπει να προηγείται της εξειδίκευσης στο ερευνητικό. Το αντίστροφο δημιουργεί σοβαρά προβλήματα, τα οποία στην πράξη αποδεικνύονται αξεπέραστα. Η θέση αυτή έρχεται απ΄ την εποχή του Αριστοτέλη, ο οποίος συνιστά ότι εκείνοι που θέλουν να ενταχθούν σε μια επιστήμη οφείλουν, πριν κάνουν ο,τιδήποτε άλλο, ν’ ασχοληθούν για όσο χρόνο χρειάζεται με τους βασικούς παράγοντες του θεωρητικού τομέα ( βασικές αλήθειες, επιστημονικές αντιλήψεις κ.λ.π.). γιατί αν δεν το κάνουν, δεν γνωρίζουν ούτε προς τα πού πηγαίνουν ούτε αν καμιά φορά έχουν βρει αυτό που ζητούν ή όχι.